Şablon yönetimi — kaç şablon gerekir ve kim değiştirebilmeli?

Şablon, elektronik raf etiketinde ekranın neresinde ne yazacağını belirleyen tasarımdır: fiyat nerede, birim fiyat hangi puntoda, kampanya alanı var mı, QR kod nereye giriyor.

Proje planlarında genellikle tek bir satırla geçiyor: "şablon tasarımı yapılacak." Oysa bu kalem hem adet olarak hem yetki olarak baştan tanımlanmazsa, iki ayrı yerde sorun üretiyor.

Kaç şablon gerekiyor?

Şablon sayısı tek bir sayı değil, bir çarpım. Üç eksen var:

Ekran boyutu. Her boyut ayrı şablon demek — 2,1 inçlik bir tasarım 4,2 inçe olduğu gibi büyütülemez, çünkü yerleşim değişir. Karma park kuruyorsanız boyut sayınız kadar temel şablonunuz olur.

Renk yeteneği. Siyah-beyaz ve BWR aynı şablonu paylaşamaz; kırmızı alan tanımlı değilse renkli etiket almış olmanın hiçbir karşılığı olmaz.

Ürün tipi ve mevzuat. Zorunlu alanlar her üründe aynı değil. Depozitolu üründe depozito bedeli, Türkiye menşeli üründe ticari işaret, indirimli satışta eski ve yeni fiyat birlikte gerekiyor. Bunlar farklı yerleşimler demek.

Üçünün çarpımı, kurulumdan önce çıkarılması gereken listedir. Katalogda 55 modelde 27 farklı ekran ölçüsü olduğunu düşünürsek, boyut sayısını dar tutmak şablon yükünü doğrudan azaltıyor.

Hangi alanların hangi durumda zorunlu olduğunu mevzuat uyum denetçisinden çıkarabilir, tasarımın gerçekte sığıp sığmadığını şablon simülatöründe sınayabilirsiniz.

Sığıyor mu, okunuyor mu?

Şablon tasarımında en sık yapılan hata, zorunlu alanları sığdırmak için puntoyu küçültmek. Yönetmeliğin ifadesi net: etiket "kolaylıkla görülebilir ve okunabilir" olmalı. Punto küçültmek teknik bir tercih değil, uyum riskidir.

Sığmıyorsa üç gerçek seçenek var: daha büyük ekran, daha az isteğe bağlı alan (logo, QR, kampanya rozeti), veya o ürün grubu için ayrı bir şablon. Puntoyu küçültmek bu listede yok.

Renkli şablonlarda ek bir incelik: e-mürekkepte kırmızı, mat ve koyu bir tondur. Zorunlu bilgileri kırmızı alana yerleştirmek okunabilirliği düşürür. Ayrıntısını kaç renk gerçekten gerekiyor yazısında ele aldık.

Kim değiştirebilmeli?

İkinci ve daha az konuşulan kısım burası. Şablon, ekranda görünen her şeyi belirlediği için zorunlu bir alanı silmek bir tık meselesi.

Gerçekçi bir yetki ayrımı:

Buradaki kritik nokta üçüncü satır. Kampanya günü baskısı altında "bu ürünün etiketine büyük punto lazım" diye yapılan yerel bir değişiklik, zorunlu bir alanı sessizce düşürebilir — ve bunu kimse fark etmez, çünkü etiket normal görünür.

Sorulacak sorular:

1. Şablon değişikliği onay zincirinden geçiyor mu?
2. Kim, ne zaman, hangi şablonu değiştirdi — kayıt tutuluyor mu?
3. Eski sürüme geri dönülebiliyor mu?
4. Zorunlu alanlar şablonda kilitlenebiliyor mu, yoksa her alan silinebilir mi?

Dördüncüsü en değerlisi. Zorunlu alanları kilitleyebilen bir yazılım, uyum riskini insan disiplininden yazılım kısıtına taşıyor.

Şablon sayısını azaltmanın meşru yolları

Şablon adedi arttıkça bakım yükü de artıyor: mevzuat değiştiğinde veya kurumsal kimlik güncellendiğinde her şablonun ayrı ayrı elden geçirilmesi gerekiyor. Adedi düşürmenin üç makul yolu var.

Boyut sayısını dar tutun. Karma park birim maliyeti düşürüyor ama şablon ve aksesuar yükünü artırıyor. İki boyutla çözülebilen bir mağazada dört boyut kullanmak, kalıcı bir bakım kalemi yaratıyor.

Koşullu alan kullanın. Bazı yazılımlar tek şablon içinde koşullu alan tanımına izin veriyor: depozito bedeli yalnızca depozitolu üründe görünüyor, ticari işaret yalnızca Türkiye menşeli üründe. Bu destekleniyorsa üç ayrı şablon yerine bir şablon yetiyor. Teklif aşamasında ayrıca sorulmalı, çünkü her yazılımda yok.

İsteğe bağlı alanları gözden geçirin. QR kod, logo, kampanya rozeti — her biri yer kaplıyor ve sığmama sorununun büyük kısmını bunlar üretiyor. Her isteğe bağlı alan için tek soru: bunu kim, ne sıklıkla kullanacak?

Üçünün ortak faydası aynı: daha az şablon, mevzuat değişikliğinde daha az güncellenecek yer demek.

Kampanya şablonları ayrı planlanmalı

İndirimli satışta etiket, eski fiyatı ve yeni fiyatı birlikte göstermek durumunda. Bu, kampanya başladığında şablonun da değişmesi demek — yalnızca fiyat alanının güncellenmesi değil.

Bu geçişin nasıl tetiklendiğini kurulumdan önce netleştirin: kampanya şablonu ERP'deki bir alana bakarak otomatik mi devreye giriyor, yoksa birinin elle mi seçmesi gerekiyor? Elle seçiliyorsa, kampanya bitiminde geri alınması da elle olacak demektir — ve unutulan bir kampanya şablonu, kampanya bittikten sonra eski fiyatı göstermeye devam eder.

Devreye almadan önce

Şablon setinin tamamı için kısa bir kabul kontrolü:

• Her şablonda zorunlu alanların tamamı var mı?
• En uzun ürün adıyla test edildi mi? (Taşan metin kesiliyor mu, küçülüyor mu?)
• En yüksek fiyat rakamıyla test edildi mi?
• Kampanya ve normal hâl arasında geçiş denendi mi?
• Bir metre uzaktan okunuyor mu?

Bu beş kontrol yarım gün alıyor ve kurulum sonrası düzeltmenin maliyetiyle karşılaştırılamayacak kadar ucuz.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Yönetmelik metninin güncel hâlini kaynağından teyit edin.