Turistik bölgede çoklu dil: etikette ikinci dil nasıl gösterilir?

Turistik bölgelerde faaliyet gösteren mağazalarda sık sorulan bir soru vardır: elektronik etikette bilgiler ikinci bir dilde de gösterilebilir mi?

Cevap teknik olarak evettir — şablon buna izin verir. Ancak kararın iki boyutu vardır: mevzuat boyutu ve ekran alanı boyutu. İkisi de ihmal edildiğinde ortaya okunması zor, kalabalık bir etiket çıkar.

Türkçe zorunluluğu ortadan kalkmaz

İlk ve en önemli nokta şudur: ikinci bir dil eklemek, Türkçe gösterim zorunluluğunu kaldırmaz. Tüketiciye yönelik bilgilerin Türkçe bulunması gerekliliği, mağazanın bulunduğu bölgeye göre değişmez.

Yani ikinci dil, Türkçenin yerine değil, yanına gelir. Bu ayrım etikette Türkçe zorunluluğu yazısında ayrıntılandırılmıştır ve şablon tasarımının çıkış noktasıdır.

Pratik sonuç: Türkçe alanlar küçültülerek ikinci dile yer açılamaz. Yazı boyutu kuralları Türkçe metin için geçerliliğini korur (fiyat etiketinde yazı boyutu kuralları).

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; uygulamada bağlayıcı olan yürürlükteki mevzuat ve yetkili kurumların değerlendirmesidir.

Hangi bilgi çevrilmeli?

Etiket üzerindeki her alanın çevrilmesi gerekmez ve pratikte gerekmediği de görülür. Fiyat zaten rakamdır; para birimi simgesi de tanınır.

Çevrilmesi anlamlı olan alanlar sınırlıdır:

• Ürün adı — özellikle yöresel ürünlerde (lokum, zeytinyağı, seramik) açıklayıcıdır.
• Birim — "kg" ve "lt" uluslararası kabul görür; ancak "adet", "paket" gibi ifadeler çevrilebilir.
• Kampanya ibaresi — indirim ve çoklu alım ifadeleri.
• Menşei bilgisi — ülke adı, ikinci dilde daha anlaşılır olabilir (koşullu zorunlu alanlar: menşei, depozito).

Çevrilmesi gereksiz olanlar: barkod, ürün kodu, raf adresi ve iç kullanım alanları.

Bu ayrım yapıldığında, ikinci dilin ekranda kapladığı alan tahmin edilenin çok altına iner.

Ekran alanı gerçeği

İkinci dil eklemenin bedeli ekran alanıdır. 2,1" bir etikette Türkçe ürün adı zaten iki satıra taşabiliyorsa, ikinci dil için yer yoktur.

Üç çözüm yolu vardır.

Daha büyük etiket. Çift dil gerçekten gerekliyse, o reyonlarda bir boy büyük etiket seçilir. Bu, park genelinde değil yalnızca ilgili kategorilerde yapılır ve maliyet farkı sınırlı kalır.

Kısaltılmış ikinci dil. Ürün adının tam çevirisi yerine kısa bir karşılık kullanılır. Bu, veri tarafında ayrı bir alan tutulmasını gerektirir.

Dönüşümlü gösterim. Bazı sistemler etiketin belirli aralıklarla farklı bir ekran düzenine geçmesini destekler. Teorik olarak çekicidir ama pratikte iki sorunu vardır: her geçiş pil tüketir (etiket pili neden değişmiyor) ve müşteri baktığı anda hangi dili göreceğini bilemez. Zorunlu Türkçe bilginin her an görünür olması gerektiği düşünüldüğünde, bu yöntem zorunlu alanlar için uygun değildir.

Pratikte en sağlam çözüm, Türkçe alanların sabit kalması ve ikinci dilin yalnızca ürün adı satırında, daha küçük puntoyla ikinci satır olarak yer almasıdır. Bu düzenin nasıl kurulacağı etiket ekranında bilgi mimarisi yazısındaki önceliklendirme mantığıyla aynıdır.

Veri tarafındaki gerçek iş

Şablon tasarımı kolay kısımdır. Zor kısım, ikinci dildeki ürün adlarının nereden geleceğidir.

Kaynak sistemde ikinci bir ad alanı yoksa, bu alanın oluşturulması ve doldurulması gerekir. Binlerce ürünlü bir katalogda bu, haftalar süren bir veri işidir ve genellikle projenin gecikme sebebi olur (veri kalitesi: projeyi geciktiren asıl sebep).

Makul bir yaklaşım kapsamı daraltmaktır: bütün katalog değil, ziyaretçinin gerçekten baktığı kategoriler çevrilir. Hediyelik, yöresel gıda, kozmetik, içecek. Geri kalan kategorilerde tek dil kullanılır ve bu bir eksiklik sayılmaz.

Bir diğer nokta, şablon sayısının artmasıdır. Çift dilli reyonlar ayrı bir şablon gerektirir ve her yeni şablon bakım yükü demektir (şablon yönetimi: kaç şablon, kim değiştirir).

Para birimi göstermek

Zaman zaman sorulan bir başka soru, fiyatın döviz karşılığının da gösterilip gösterilemeyeceğidir. Burada dikkatli olunmalıdır: Türkiye'de satış fiyatının Türk lirası üzerinden gösterilmesi esastır.

Bilgilendirme amaçlı ek bir gösterim düşünülüyorsa, hem mevzuat uyumu hem de güncellik açısından değerlendirilmelidir. Kur her gün değişir; etikette sabit kalan bir döviz karşılığı kısa sürede yanlış hâle gelir ve müşteri nezdinde güven sorunu yaratır.

Güncellenen bir kur gösterimi teknik olarak mümkündür — ESL zaten merkezden güncellenir — ancak bu, günlük bir toplu güncelleme yükü demektir (kampanya günü toplu güncelleme) ve pil bütçesine yansır.

Karar nasıl verilmeli?

Üç soruyla sadeleşir:

1. Müşteri profilinin ne kadarı yabancı? Tahmin değil, kasa verisi ya da basit bir gözlem.
2. Hangi kategorilerde dil engeli gerçekten satışı etkiliyor?
3. Kaynak sistemde ikinci ad alanı var mı, yoksa oluşturmanın maliyeti ne?

Üçünün cevabı netleştiğinde, çoğu mağazada çıkan sonuç aynıdır: çift dil, bütün parkta değil, seçilmiş birkaç reyonda ve yalnızca ürün adı satırında anlamlıdır.